Süt ve süt ürünleri; karbonhidrat (laktoz), protein, yağ, mineral, vitamin kaynağı olan ve sağlıklı beslenmede mutlaka bulunması gereken önemli bir besin grubudur. İçerdiği mineraller arasında kalsiyum ve fosfor, vitaminler arasında A, B2, B5, B12, ve D bakımından öne çıkmaktadır.
Her sütün yağ içeriğinde farklılıklar vardır. Yağ içerikleri şu şekildedir:
- Tam Yağlı Süt: %3.25 yağ
- Yarım Yağlı Süt: %1 yağ
Yağ oranı düşük olan sütün sağlığa daha yararlı olacağını düşünülür. Ancak yapılan çalışmalara göre;
- Tam yağlı süt ve süt ürünleri, obezite de dahil olmak üzere çeşitli hastalıkların tedavisinde ve korunmasında daha etkin olduğu,
- Tam yağlı süt ve süt ürünleri tüketen kadınların zaman içinde aşırı kilo alma ihtimalinin düşük olduğu,
- 1782 erkek üzerinde yapılan başka bir çalışmada ise; tam yağlı süt ve süt ürünleri tüketenlerin, yağsız tüketen erkeklere kıyasla özellikle abdominal obezite (karın yağlanması) geliştirme riskinin %48 daha düşük olduğu tespit edilmiştir.
Ayrıca; sütteki doymuş yağın kalp hastalığına neden olduğunu dair bilimsel bir kanıt yoktur.
Çalışmaların da desteklediği yağlı süt kullanımında dikkat edilece husus, gün içinde tüketilecek porsiyondur. Süt, yoğurt, ayran, kefirn oluşturduğu süt grubundan günde 2 porsiyon tüketilmesine dikkat edilmeli, fazlasından kaçınılmalıdır.
Yağsız süt ve süt ürünlerinin diğer dezavantajları ise şunlardır:
- Süt yağı azaldıkça yağda çözünen vitamin (A,D,E,K) içeriği de azalır.
- Süt ve süt ürünleri yağsız olarak tüketildiğinde ‘’CLA’’ ve ‘’MCT’’ yağ asitlerinden faydalanılamaz.
Süt yağında ‘’CLA’’ adı verilen yağ asitleri bulunur. Bu yağ asitleri vücutta yağ yakımını hızlandırma etkisi bulunmaktadır. Süt yağında ‘’MCT’’ denilen yağ asitleri bulunur. Sindirimi kolaylaştırma, kas kütlesini arttırma gibi fonksiyonları bulunmaktadır.
Sonuç olarak tam yağlı süt ve süt ürünlerinin ek olarak sağlığa faydası bulunmaktadır. Sağlıklı beslenmede süt ve süt grubunu tam yağlı olarak tüketmekte bir sakınca yoktur. Sadece kalp hastalığı olan veya kan yağları seviyesi yüksek olan bireyler süt ve süt grubunu yarım yağlı tercih edebilir.
