Demir eksikliği ( anemi) Türkiye’de ve dünyada çok sık görülen bir sağlık sorunudur.Yanlış beslenme, B12 eksikliği, kadınlardaki menstrual kanamalar, aşırı çay, kahve tüketimi demir eksikliğinin başlıca sebepleridir.
Besinlerle gelen demirin fazlası vücutta depolanır. Yeterli alınmazsa depolar tükenir ve demir eksikliği görülür. Demirin en önemli görevlerinden biri kanda oksijenin taşınmasına yardımcı olmak ve hemoglobinin yapısına katılmaktır. Eksikliğinde vücut yeteri kadar oksijen sağlayamadığından baş dönmesi, halsizlik, çabuk yorulma, tırnak kırılması, saç dökülmesi, iştahsızlık, toprak ve kağıt gibi anormal maddeleri yeme isteği yaratabilir.
Günlük demir gereksinimi erkeklerde 10 mg, kadınlarda ise 18 mg’dır. Fakat gebelik ve emziklilik durumunda gereksinim artmaktadır. 4 adet köfte 3,6 mg demir içerirken, 1 porsiyon baklagil 4 mg, 1 adet yumurta 1,4 mg , 100 gr tavukta 1 mg , 100 gr karaçiğerde 8 mg demir içermektedir.
Demir eksikliğinde nasıl beslenilmeli?
- C vitamini demir emilimini arttırır .Bu sebeple öğünlerde bol limonlu salatalara, kahvaltılarda söğüş tüketimine özen gösterilmelidir. Kahvaltılarda C vitamini fazla diye meyve suları tercih edilmemeli gerekirse, 1 porsiyon taze meyve eklenmelidir.
- Yeşil yapraklı sebzelerin demir içeriği yüksektir.Fakat içerdikleri demir ( hem olmayan demir) vücut tarafından kullanılmaz. Bu sebeple her iki öğünde sebze tercih edildiğinde yeteri kadar demir tüketilmediği unutulmamalıdır.
- Çay ve kahve içerdikleri tanenler dolayı demir bağlama özelliğine sahiptirler. Bu sebeple yemeklerden en az bir yarım saat sonra içilmesinde fayda vardır. Kahvaltıyı çaysız yapamam diyenler ise çayı açık ve limonlu olarak tüketmeye özen göstermelidirler.
- Kalsiyum içeriği yüksek besinlerle (süt grubu) demir içeriği yüksek besinler birlikte tüketildiğinde demir emilimini azaltır bu yüzden beraber tüketmemeye özen gösterilmeli. Ancak yoğurdu sadece öğünde tüketebilirm diyenler için yoğurtla birlikte bol limonlu salata tüketmeye dikkat edebilirler.
